Kulawizny
Kulawizny diagnozowane u loch, warchlaków, intensywnie rosnących tuczników. Można wymienić wiele czynników sprzyjających występowaniu kulawizn; wśród nich wymienia się niski poziom higieny obiektu, zły stan techniczny podłogi, nieprzestrzeganie zasad dobrostanu, chów na rusztach. Przyczyną problemów z funkcjonowaniem aparatu ruchu może być zanokcica, pryszczyca.
Mycoplasma hyosynoviae i Mycoplasma hyorhinis
Kulawizny u świń mogą być spowodowane również zapaleniem stawów wywoływanym przez szczepy bakterii Mycoplasma hyosynoviae (występuje przeważnie u świń w wieku powyżej 3 miesięcy) i Mycoplasma hyorhinis (występuje głównie u świń w wieku od 3 do 10 tygodni). Na kolonizację podatne są świnie wszystkich grup technologicznych. Choroba atakuje stawy i pochewki ścięgien, powodując stany zapalne i kulawizny.
- W leczeniu wczesnych zakażeń mogą być stosowane antybiotyki, które minimalizują transmisję i objawy kliniczne, ale nie są w stanie wyeliminować patogenów ze stada.
Prewencja: W celu zmniejszenia ryzyka tego rodzaju infekcji, kluczowe jest wspieranie układu odpornościowego. Narządem, który ma wpływ na funkcjonowanie tego układu jest wątroba; umożliwia ona obronę organizmu przed patogenami, takimi jak wirusy, bakterie czy grzyby. Może to potencjalnie pomóc w zapobieganiu lub zmniejszaniu nasilenia zapalenia stawów, związanego z infekcjami wywołanymi przez bakterie Mycoplasma.
Dodatkiem, którego głównym celem jest wspieranie pracy wątroby jest:
Osteochondroza
Osteochondroza jest niezakaźną chorobą, którą określa się również mianem dyschondroplazji; jest to choroba chrząstki wzrostowej. Jest ona główną przyczyną osłabienia nóg, może skutkować kulawizną. Jest spowodowana martwicą niedokrwienną chrząstki wzrostowej prowadzącą do ogniskowego przerwania kostnienia endochondralnego[1].
Osteochondroza zwykle dotyka zwierzęta w wieku od 6 tygodni do 18 miesięcy. Często występuje u szybko rosnących tuczników zbliżających się do wagi końcowej.
Prewencja: stosowanie głębokiej ściółki w celu zminimalizowania uszkodzeń chrząstki; zmiana diety w celu złagodzenia szybkiego wzrostu.
Błędy żywieniowe
Innymi ważnymi przyczynami kulawizn świń są metaboliczne osteopatie układowe spowodowane brakiem równowagi mineralnej. Szczególnie groźne są niedobory wapnia (Ca), fosforu (P). W szczególności fosfor jest często ograniczany w diecie świń w celu obniżenia zawartości P w oborniku i obniżenia kosztów tego drogiego składnika. Należy podkreślić, że wykorzystanie P zależy od:
(1) formy stosowanych źródeł P (nieorganiczne vs. organiczne),
(2) aktywności fitaz obecnych w diecie (endogennych lub dodanych) oraz
(3) stosunku Ca:P (za najkorzystniejszy przyjmuje się stosunek w granicach 1-1,25:1).
Obniżony poziom P w diecie w okresie wzrostu może prowadzić do upośledzonej mineralizacji kości. W jaki sposób uniknąć takiej sytuacji?
Po pierwsze – kluczowa jest znajomość zasad prawidłowego żywienia świń. W przypadku tuczników od 20 do 35/45 kg m.c. zalecenia zawartości fosforu strawnego w mieszance paszowej wynoszą od 0,30 do 0,40%. Dla tuczników o masie ciała od 35/45 do 65 kg – zalecany poziom fosforu strawnego to 0,23-0,35%, tymczasem mieszanka paszowa finisher trafiająca do tuczników o masie ciała ponad 65 kg powinna cechować się zawartością fosforu strawnego 0,20-0,30%.
Po drugie – w sytuacji zdiagnozowania niedoboru wspomnianego makroelementu, uzasadnione jest uwzględnienie w mieszance paszowej fosforanu paszowego jednowapniowego (dawka dopasowana do potrzeb zwierząt zależnych od wielu, stanu fizjologicznego).
Do osłabienia wytrzymałości tkanki kostnej na uszkodzenia mechaniczne może prowadzić również deficyt witaminy D3 (witamina zwiększająca wchłanianie wapnia i fosforu w jelitach). Ponieważ witamina D3 ulega przemianom do swojego aktywnego metabolitu m.in. w wątrobie, wykazano, iż nieoptymalna kondycja tego narządu może znacznie ograniczyć wchłanianie Ca i P.
Prewencja: Aby uniknąć kulawizn wynikających ze wspomnianych niedoborów, zaleca się dogłębną analizę składu mieszanki paszowej, nie tylko pod względem poziomu białka, energii, włókna. Pomocne mogą okazać się również dodatki o właściwościach hepatoprotekcyjnych (tzn. ochronnych w stosunku do wątroby), takie jak wspomniany:
Efekty podawania Herb-All LIVER: poprawa pracy wątroby; usprawnienie procesu aktywacji witaminy D3, co wpływa na wchłanianie pierwiastków odpowiedzialnych za kondycję kośćca. Ponadto poprzez poprawę kondycji wątroby dodatek usprawnia produkuję kolagenu, co jest ważne dla utrzymania integralności stawów i tkanek łącznych.
Poprawa opłacalności produkcji: Dodatkowo, jak pokazały wyniki przeprowadzonych do tej pory analiz, Herb-All LIVER w mieszance paszowej pozwala obniżyć FCR, zwiększyć średnie przyrosty masy ciała.
[1] Kostnienie śródchrzęstne – typ tworzenia kości w istniejącym wcześniej modelu chrzęstnym.