BIEGUNKI U CIELĄT
Biegunki u cieląt są powszechnym problemem, z którym zmagają się hodowcy bydła. Są częstą przyczyną zaburzeń wzrostu i śmierci nowonarodzonych osesków. Najczęściej dotykają cielęta w wieku poniżej 30 dni[1]. W pierwszych tygodniach życia większość chorób cieląt związanych jest z biegunką. Powodem tego jest fakt, że cielęta rodzą się bez ochrony immunologicznej. Ich odporność na choroby wynika głównie z jakości otrzymanej siary. Częstość występowania biegunki u noworodków wynosi 15-20%, a wskaźnik śmiertelności – od 1,5 do 8%[2].
Przyczyny biegunek u cieląt
Duża część biegunek występujących u młodych cieląt jest spowodowana zakażeniami wirusami (np. rota i koronawirusami), bakteriami (np. niektórymi szczepami E. coli) i pasożytami (np. Eimeria). Powodem biegunki mogą być również słabej jakości preparaty mlekozastępcze (zawierające termicznie denaturowane białka lub nadmierne ilości białka sojowego) oraz długotrwałe leczenie cieląt wysokimi dawkami antybiotyków.
Koszt biegunki u cieląt
- Oszacowano, że łagodne przypadki biegunki kosztują hodowcę około 108 € na cielę (ok. 450 zł), tymczasem w przypadku znacznego nasilenia biegunki koszt leczenia, opieki rośnie do ponad 260 € (ok. 1 090 zł) na cielę. Ponadto biegunka cieląt może negatywnie wpłynąć na dalsze losy zwierząt - ich wzrost, wydajność reprodukcyjną i produkcję mleka. Wykazano, że cielę, które przeszło biegunkę, wyrasta na krowę, która w pierwszej laktacji daje średnio o 344 kg mleka mniej[3].
Jak radzić sobie z biegunkami?
By móc zmniejszyć ryzyko biegunek u osesków w pierwszej kolejności należy przeanalizować warunki, w których przebywają cielęta, oraz ocenić jakość paszy płynnej i stałej, która do nich trafia. Jednym z kluczy do sukcesu jakim jest zmniejszenie częstotliwości biegunek u cieląt jest też odpowiednia profilaktyka. Jednym z narzędzi w profilaktyce biegunek jest otoczkowany maślan wapnia – tj. sól wapniowa kwasu masłowego. Kwas tłuszczowy, o którym mowa ma właściwości przeciwdrobnoustrojowe, stymuluje proliferację komórek nabłonka jelit, działa jako środek przeciwzapalny i wspomaga motorykę jelit.
Suplementacja maślanem poprawia rozwój przewodu pokarmowego, prowadzi do szybkiego powrotu do zdrowia po biegunce, zmniejsza ryzyko jej występowania oraz nawrotów.
Dlatego by uniknąć kosztów wynikających z pojawiania się biegunek u cieląt zaleca się otoczkowany maślan wapnia:
Butifour®CCB
Dawka: 2 kg/1 t preparatu mlekozastępczego, startera
W walce z problemem biegunek zastosowanie znajdują fitobiotyki. Dostępne są dodatki roślinne, które pozwalają uporać się z biegunkami bakteryjnymi, wirusowymi, inne są skutecznym narzędziem w zapobieganiu biegunkom wywołanym przez wewnątrzkomórkowe pierwotniaki.
W sytuacji diagnozowania biegunki o niespecyficznym pochodzeniu zaleca się roślinny:
Herb-All GUT
Dawka: 3 g/ sztukę /dzień
Natomiast cielętom, u których diagnozuje się biegunkę wywołaną przez pasożytnicze pierwotniaki Eimeria, Cryptosporidium parvum zaleca się:
[1] Dall Agnol A. M., Lorenzetti E., Leme R. A., Ladeia W. A., Mainardi R. M., Bernardi A., i in. 2021. Severe outbreak of bovine neonatal diarrhea in a dairy calf rearing unit with multifactorial etiology. Braz. J. Microbiol. 52: 2547–2553. [2] Lorino T., Daudin J. J., Robin S., Sanaa M. 2005. Factors associated with time to neonatal diarrhoea in French beef calves. Prev Vet Med. 68: 91–102; [3] Svensson C., Hultgren J. 2008. Associations between housing, management, and morbidity during rearing and subsequent first-lactation milk production of dairy cows in southwest Sweden. J. Dairy Sci. 91: 1510–1518.