Miopatie – schorzenia mięśni szkieletowych
W wyniku intensywnej selekcji, kurczęta brojlery stały się jednymi z najbardziej efektywnych producentów mięsa, osiągając niezwykle szybkie tempo wzrostu. Niestety szybko rosnące rasy ptaków nierzadko borykają się z różnymi miopatiami, czyli schorzeniami mięśni szkieletowych, które mają negatywny wpływ na przemysł drobiarski.
W szczególności, w ostatnich dziesięcioleciach wzrosła częstość występowania wad w obrębie mięśni piersiowych, w tym miopatii mięśni piersiowych mniejszych. Coraz częściej obserwuje się:
- pojawiają się, gdy szybko rosnące włókna mięśniowe nie otrzymują wystarczającej ilości krwi.
- mięśnie przez brak tlenu ulegają degeneracji lub obumierają, pozostawiając cienkie białe paski tłuszczu i tkanki łącznej
- cechuje się wyczuwalną twardością, bladymi obszarami, a czasem widocznym wybrzuszeniem.
- zmiany te mogą negatywnie wpływać na teksturę i użyteczność mięsa, czyniąc je mniej atrakcyjnym dla konsumentów.
- zespół spadku nieśności (ang. Egg drop syndrome, EDS)
Straty finansowe
-
Wymienione problemy prowadzą do zwiększonej częstości występowania mięsa o obniżonej jakości; wpływają na właściwości odżywcze, sensoryczne i technologiczne surowca mięsnego, który jest wykorzystywany w dalszym przetwórstwie.
Biorąc pod uwagę częstość występowania przypadków miopatii (wynoszącą od 5 do 50%), schorzenia te są powodem znacznych strat ekonomicznych.
Mimo że NIE STANOWIĄ ZAGROŻENIA dla zdrowia publicznego (nie są wywoływane przez patogeny chorobotwórcze), ich wpływ ekonomiczny w Ameryce Północnej oszacowano na ponad
1 mld dolarów*.
Selekcja genetyczna a jakość mięsa
Miopatie te są silnie skorelowane z szybkim tempem wzrostu brojlerów i selekcją genetyczną pod kątem zwiększenia wielkości piersi, co upośledza dopływ krwi i tlenu do tkanki mięśniowej. Prowadzi to do ciężkiej hipoksji (inaczej niedotlenienie) i uszkodzeń komórek, ponieważ zaburzone jest również usuwanie produktów przemiany materii.
Wykazano, że tkanka mięśniowa próbuje przeciwdziałać hipoksji poprzez syntezę tlenku azotu w celu zwiększenia przepływu krwi, ale reakcja ta może nasilać i przyspieszać STRES OKSYDACYJNY. To prooksydacyjne środowisko przyczynia się do zapalenia tkanek i dalszej miodegeneracji.
Wykazano podwyższony poziom markerów oksydacyjnych u kurcząt dotkniętych zarówno wadą „white striping, jak i „wooden breast”. Zwierzęta o wyższym tempie wzrostu i przyspieszonym metabolizmie mogą być szczególnie podatne na stres oksydacyjny ze względu na zwiększoną produkcję reaktywnych form tlenu. Dlatego sugeruje się, że strategie żywieniowe mogą zmniejszyć stres oksydacyjny i złagodzić nasilenie miopatii.
Żywienie drobiu a jakość mięsa
Strategie żywieniowe mające na celu zmniejszenie ryzyka wad mięsa uwzględniają m.in. polifenole, tj. substancje fitogenne występujące w roślinach, w ich liściach, nasionach, kwiatach i owocach. Polifenole znaleźć można np. w winogronach, zielonej herbacie.
Polifenole można podzielić na dwie główne grupy:
- nieflawonoidy, w tym lignany, stilbeny i kwasy fenolowe (np. garbniki), oraz
- flawonoidy, takie jak flawony, flawonole, flawanole, flawanoidy, izoflawonoidy i antocyjany.
Mechanizm przeciwutleniający polifenoli polega na:
- wychwytywaniu wolnych rodników (ROS – ang. reactive oxygen species, czyli reaktywne formy tlenu);
- stymulowaniu syntezy enzymów usuwających ROS, w tym dysmutazy ponadtlenkowej, katalazy i peroksydazy glutationowej.
Wyniki przeprowadzonych do tej pory badań potwierdziły, że polifenole są obiecującymi kandydatami do stosowania w żywieniu drobiu w celu łagodzenia miopatii i poprawy jakości mięsa.
Źródłem polifenoli jest m.in. Elife, który wyróżnia się wyjątkowo wysoką zawartością składników aktywnych o właściwościach przeciwutleniających.
Dzięki swoim unikalnym wyróżnikom Elife zwiększa szansę na uzyskanie brojlerów, których mięso jest wolne od opisanych wad.
Co istotne, Elife to nie tylko lepsza jakość mięsa. Dodatek ten ma też inne zalety, a mianowicie:
- Zwiększa liczbę zapłodnionych jaj.
- Poprawia jakość nasienia.
- Zmniejsza śmiertelność w stadzie.
- Zwiększa wylęgowość.
- Poprawia wskaźnik nieśności, zwłaszcza w drugiej fazie.
- Zwiększa poziom antyoksydantów w jajach.
- Redukuje śmiertelność zarodków na wczesnym etapie rozwoju.
- Zmniejsza ryzyko strat wywołanych stresem cieplnym.
*Barbut S. i in. 2024. Review: Myopathies in broilers: supply chain approach to provide solutions to challenges related to raising fast growing birds. Poultry Science Vol.103(8).
